Ένας άνθρωπος που μεγάλωσε μαζί με το Σύστημα Μεταφοράς και αφιέρωσε τις τελευταίες δεκαετίες στο να μεταφέρει την εμπειρία του στη νέα γενιά τεχνικών.
Υπάρχουν άνθρωποι που δεν χρειάζεται να μιλήσουν δυνατά για να ακουστούν. Ο Θεόδωρος Στρίγκος είναι ένας από αυτούς. Με περισσότερα από σαράντα χρόνια στο πεδίο και σημαντική προσφορά τα τελευταία χρόνια στην εκπαίδευση, αποτελεί ζωντανό κομμάτι της ιστορίας του Συστήματος Μεταφοράς και έναν από τους ανθρώπους που διαμόρφωσαν κουλτούρα ασφάλειας και επαγγελματισμού. Το Εκπαιδευτικό Κέντρο τον τιμά μέσα από την ιστορία του – μια ιστορία εργατικότητας, τεχνικής δεινότητας, και κυρίως βαθιάς αγάπης για τη δουλειά και τους ανθρώπους της.
Η αρχή στο πεδίο
Ο Θεόδωρος ξεκίνησε σε μια εποχή όπου το μεγαλύτερο μέρος της δουλειάς ήταν “από εμπειρία”. Τα εργαλεία ήταν λιγότερα, οι αυτοματισμοί ελάχιστοι, οι αποστάσεις μεγάλες και το σύστημα απαιτητικό. Το πρώτο του καρτοτηλέφωνο ταξίδευε μαζί του σε κάθε αποστολή, και ο πρώτος του δάσκαλος του είπε κάτι που κράτησε για πάντα: «Στο πεδίο πρώτα βλέπεις – μετά μιλάς – μετά αγγίζεις». Ήταν η πρώτη του πραγματική εισαγωγή στην ασφάλεια.
Τα μεγάλα έργα και οι δύσκολες μέρες
Κατά τη διάρκεια των δεκαετιών, ο Θεόδωρος συμμετείχε σε πλήθος κρίσιμων έργων δικτύου: αναβαθμίσεις Μ/Σ, επιθεωρήσεις ΥΤ, επιδιορθώσεις σε δύσβατες περιοχές, χειρισμούς σε ώρες πίεσης. Θυμάται μια νύχτα που το δίκτυο δοκιμαζόταν από έντονη κακοκαιρία: «Δεν σκεφτόσουν τον καιρό, ούτε την ώρα. Σκεφτόσουν μόνο ότι πίσω από αυτά τα καλώδια υπάρχει μια πόλη που περιμένει φως».
Η μετάβαση στην εκπαίδευση
Με την εμπειρία να έχει πλέον συσσωρευτεί, ο Θεόδωρος πέρασε στην εκπαίδευση. Δεν ήθελε απλώς να μεταφέρει γνώση. Ήθελε να μεταφέρει νοοτροπία: Συνέπεια, προσοχή, σεβασμό στον κίνδυνο και αγάπη για την τεχνική δουλειά. Σύντομα έγινε σημείο αναφοράς για νέους τεχνικούς και συνεργάτες. «Ο Θεόδωρος έχει έναν τρόπο να σου δείχνει πώς να κάνεις το σωστό χωρίς να σου το επιβάλλει», τονίζει με έμφαση ένας συνάδερφος εκπαιδευόμενος.
Η εμπειρία και η ευθύνη
Θεωρεί ότι το σημαντικότερο για έναν νέο τεχνικό είναι «να μην βιάζεται. Η βιασύνη είναι εχθρός. Καλύτερα ένα λεπτό παραπάνω σκέψη, παρά μια λάθος κίνηση που δεν παίρνει πίσω». Οι δικές του πιο δύσκολες στιγμές στην καριέρα του, ήταν όπως λέει χαρακτηριστικά αυτές που έπρεπε να πάρει απόφαση με πίεση και να κρατήσει την ομάδα ασφαλή. «Η τεχνική δυσκολία λύνεται – η ασφάλεια όμως δεν έχει δεύτερη ευκαιρία». Το μάθημα ζωής που θέλει να δίνει στους νέους, είναι να δείχνουν σεβασμό. «Στο ρεύμα, στους συναδέλφους, στο επάγγελμα, και στην κοινωνία που περιμένει τη δουλειά μας».
Η συγκίνηση για τη νέα γενιά
Τον συγκινεί η διαδικασία της εκπαίδευσης. Όταν ένας νέος τεχνικός του λέει: “Τώρα το κατάλαβα”. Εκεί νιώθει ο κάθε εκπαιδευτής ότι κάτι άφησε πίσω. Και θεωρεί ότι είναι ένα μήνυμα προς τη νέα γενιά, πως το δίκτυο δεν είναι απλώς καλώδια και υποσταθμοί. «Είναι ευθύνη. Κάντε τη δουλειά σας σαν να εξαρτάται από αυτήν κάποιος δικός σας άνθρωπος – γιατί συνήθως έτσι είναι».
Η επιρροή στους ανθρώπους
Οι άνθρωποι που τον έχουν ζήσει από κοντά όλα αυτά τα χρόνια, το τονίζουν – «ο Θεόδωρος δεν σε μαθαίνει μόνο τη διαδικασία· σε μαθαίνει πώς να σκέφτεσαι». Η εμπειρία του είναι τόσο μεγάλη, που είναι σαφές σε όλους ότι σπάνια συναντάς ανθρώπους που κουβαλούν τόση εμπειρία και τόση ηρεμία μαζί. «Πριν κάνουμε οτιδήποτε, όλοι ρωτούσαμε: Τι λέει ο Θεόδωρος;»
Πως βλέπει το Εκπαιδευτικό Κέντρο
Δηλώνει με περηφάνια ότι το Εκπαιδευτικό Κέντρο του ΑΔΜΗΕ διαθέτει ένα απίστευτο, σύγχρονο πεδίο εκπαίδευσης. Συνδυάζει, όπως λέει, παλιές και καινούργιες τεχνολογίες, κάτι που είναι πολύ σημαντικό, γιατί τα πρώτα βήματα της εκπαίδευσης γίνονται στην παλιά τεχνολογία. «Για να καταλάβει κάποιος την ψηφιακή τεχνολογία, πρέπει να ξεκινήσει από την αναλογική. Το πλεονέκτημα στην εκπαίδευση αυτή οφείλεται και στο δίκτυο του ΑΔΜΗΕ, που έχει μηχανήματα 50 χρόνων και την τελευταία τεχνολογία. Έχει αποθήκευση με μπαταρίες. Έχει υποβρύχια καλώδια του περασμένου αιώνα, έχει και σημερινά, με διασυνδέσεις. Υπάρχει ένα τεράστιο εκπαιδευτικό πεδίο, στο οποίο το Εκπαιδευτικό Κέντρο έχει πρόσβαση».
Η νέα τεχνολογία
Η τεράστια εμπειρία του, του δίνει τη δυνατότητα να διαπιστώσει ότι είναι ζητούμενο να μπορούμε να υπηρετήσουμε τόσο την παλιά τεχνολογία, όσο και την καινούργια. «Πράγμα που δεν είναι καθόλου εύκολο», σημειώνει, «γιατί οι ρυθμοί με τους οποίους έρχεται η νέα τεχνολογία είναι καταιγιστικοί. Δε μπορείς να αφομοιώσεις τόση πληροφορία, χωρίς την ακρίβεια και την εγκυρότητα του δασκάλου και εκπαιδευτή που αναλαμβάνει την ευθύνη για αυτό που λέει. Είναι μεγάλες και διαφορετικές οι περιπτώσεις των δοκιμών, των εξαρτημάτων και των πλατφόρμων. Και στην αγορά υπάρχει μεγάλος ανταγωνισμός σε σχέση με την τεχνογνωσία. Υπάρχουν πολλές διαφορετικές πρακτικές, με κοινή ταμπέλα και στόχο την ενεργειακή μετάβαση, από τα ορυκτά καύσιμα στις πράσινες μορφές ενέργειας».
Οι ιδιαιτερότητες του σήμερα
Διαπιστώνει ότι σήμερα έχουμε φτάσει να έχουμε περισσότερη ενέργεια από αυτή που χρειαζόμαστε. «Στον ηλεκτρισμό και στα ηλεκτρικά δίκτυα υπάρχει η αξεπέραστη αρχή που λέει ότι η ζήτηση πρέπει να είναι ίδια με την παροχή. Αν δεν τηρηθεί αυτή η ισότητα, δημιουργούνται σοβαρά αρνητικά φαινόμενα στα δίκτυα και τις υποδομές. Οι μηχανές είναι νέας τεχνολογίας και δεν έχουν αδράνεια, μάζα που κινείται. Τα φωτοβολταϊκά δεν έχουν μάζα να κινήσουν. Επίσης υπάρχει μια πανσπερμία στους κατασκευαστές σε όλο τον κόσμο. Ο κάθε κατασκευαστής έχει τις δικές του ασφαλιστικές δικλείδες. Όταν δημιουργηθεί μια αναταραχή ή διαταραχή στο δίκτυο, ενεργοποιούνται δικλείδες ασφαλείας και βγάζουν έξω τη λειτουργία των αιολικών, για λόγους προστασίας των ίδιων. Μπορεί να υπάρχει μια τεράστια παραγωγή και ξαφνικά να μην υπάρχει τίποτα, με τα δίκτυα να καταρρέουν».
Η αποθήκευση, το δίκτυο και οι ΑΠΕ
Βλέπει ότι η αποθήκευση προωθείται σαν λύση και έχουν γίνει οι πρώτες μονάδες με μπαταρίες. Οι προκλήσεις έρχονται, γιατί υπάρχει ώθηση για τεχνολογικές εξελίξεις και λύσεις, αλλά και γεωπολιτικές αναταραχές και εξελίξεις, όπως με το φυσικό αέριο. Οι ανάγκες παραμένουν διαρκείς και αναλλοίωτες. «Αυτό δημιουργεί ανάγκες τεχνογνωσίας και προσωπικού. Δεν υπάρχει πάντα εμπειρία αντιμετώπισης όλων των πιθανών προβλημάτων. Έχει αλλάξει ο τρόπος που επαναφέρεται το δίκτυο μετά από κάποιο πρόβλημα, σε σχέση με το πως γινόταν η επανατροφοδότηση στο παρελθόν. Έχει αλλάξει γιατί το δίκτυο έχει μεταβάλει ριζικά την γεωγραφία και τοπολογία του».
Οι ΑΠΕ δε θα μπορούσαν να μην είναι στο άμεσο οπτικό του πεδίο. «Το μεγαλύτερο μέρος των ΑΠΕ είναι παραγωγές στη μέση τάση, στέγες, ξενοδοχεία και λοιπά. Το παλιό μοτίβο ήταν παραγωγή – μεταφορά – διανομή. Η διανομή ήταν η κατανάλωση. Η διανομή τώρα έχει γίνει παραγωγός. Η πλειοψηφία της ενέργειας έρχεται από τη διανομή, γιατί τα πάντα παράγουν. Αποθήκες, σπίτια, ξενοδοχεία. Αυτό έχει αλλάξει την τοπολογία και τη φιλοσοφία του συστήματος, οπότε πρέπει να αλλάξουν και οι προστασίες και οι ρυθμίσεις ασφαλείας». Ο έμπειρος επαγγελματίας, διαβάζει τις τεράστιες αλλαγές που είναι ήδη εδώ, σήμερα.
Επανεκπαίδευση και επανειδίκευση
Μιλώντας για τις δεξιότητες του αναγκαίου προσωπικού, υπογραμμίζει ότι «έχουν αλλάξει οι ροές ενέργειας, που φεύγουν από τη διανομή, έρχονται στον ΑΔΜΗΕ, μπαίνουν στις διασυνδέσεις και φεύγουν στο εξωτερικό. Αυτό δεν έχει καμία σχέση με αυτό που γινόταν στο παρελθόν. Χρειάζεται προσωπικό που να μπορεί να κατανοεί στην πλήρη του έννοια αυτό το φαινόμενο και να μπορεί όταν χρειαστεί να επέμβει. Χρειάζεται επανεκπαίδευση, reskilling, ηλεκτρολόγων και άλλων επαγγελματιών. Επανειδίκευση για τα νέα δεδομένα, τα νέα μηχανήματα. Υπάρχει μια υπέροχη δεξαμενή ανθρώπινου δυναμικού, από όπου μπορούμε να πάρουμε ανθρώπους και να τους εκπαιδεύσουμε».
Πιστεύει ότι «το Εκπαιδευτικό Κέντρο είναι η λύση σε αυτή την ανάγκη, μιας και έχει δυνατότητα ελιγμών και κινήσεων. Έχει την εμπειρία να στήσει οποιοδήποτε σεμινάριο χρειαστεί, με τους ανθρώπους, τους χώρους και την ύλη, σε θεωρητικό και πρακτικό επίπεδο. Μπορεί να καλύψει και κάθε ανάγκη της αγοράς, εκπαιδεύοντας με βάση τις ανάγκες κάθε εταιρείας».
Επαγγελματική αποκατάσταση
Ένας τόσο έμπειρος επαγγελματίας δε θα μπορούσε να μην αναφερθεί στην επαγγελματική αποκατάσταση. «Είναι πολύ σημαντικός παράγοντας για τους νέους. Και η συζήτηση μαζί τους σε ανατροφοδοτεί, είναι πολύ δημιουργική και παραγωγική. Οι νέοι έχουν μια ειδική σχέση με τη νέα τεχνολογία και την εξέλιξη, ενδιαφέρονται για την καινοτομία και ανταποκρίνονται. Και μπορούν να βρουν ενδιαφέρον σε αυτό ανά πάσα στιγμή».
Η σημασία της εκπαίδευσης
Με ξεκάθαρο τρόπο, με αγάπη για το αντικείμενο, περιγράφει τη σημασία της σωστής εκπαίδευσης. «Το Εκπαιδευτικό Κέντρο έχει άριστο ανθρώπινο δυναμικό, οι εκπαιδευτές του είναι από τους πλέον έμπειρους. Η έννοια της εκπαίδευσης περιέχει διάφορες δεξιότητες, εκ των πραγμάτων. Και μια από τις πιο σημαντικές είναι να κερδίσεις το ακροατήριο σου, να σε εμπιστευτούν, χωρίς να παρουσιάζεσαι σαν κάτοχος της μοναδικής αλήθειας. Να τους εξηγήσεις ότι όλοι κάνουν λάθη, αλλά και ποιά λάθη διορθώνονται και ποιά όχι. Γιατί υπάρχουν λάθη στα οποία δεν χωράει δεύτερη ευκαιρία. Στα θέματα ασφάλειας και υγιεινής δεν δίνεται δεύτερη ευκαιρία. Αν σε χτυπήσει το ρεύμα δε θα σου πει ότι σου την χαρίζει την πρώτη φορά. Οι πρώτες μέρες για τον εκαιδευτή έχουν να κάνουν με το να κερδίσει το ακροατήριο, ειδικά όταν μιλάμε για ενήλικες, επαγγελματίες που έχουν πολλά να σκεφτούν μέσα στην καθημερινότητα που ξέρουμε. Τα μαθήματα δεν πρέπει να γίνονται μονόλογος, αλλά η γνώση να προκύπτει μέσα από μια γόνιμη συζήτηση. Το μάθημα χρειάζεται άλλου τύπου προσέγγιση, ο μαθητής να βγάλει γόνιμα συμπεράσματα και να καταλάβει την ματιά του καθηγητή του».
Νιώθει την ευθύνη και θέλει να βοηθήσει και τους νεότερους να την αντιληφθούν. «Το Εκπαιδευτικό Κέντρο προσφέρει επίσης γνώση σε επαγγελματίες που μπορεί να μην έχουν τεχνική ειδικότητα, αλλά εργάζονται έχοντας την υπευθυνότητα της ηλεκτροδότησης όλης της χώρας. Πρέπει να έχουν εικόνα του τι συμβαίνει, να είναι ενεργοποιημένοι για ό,τι μπορεί να συμβεί».
Η εκπαίδευση για την ασφάλεια
Όπως κάθε πολύπειρος επαγγελματίας, έτσι κι αυτός είναι ξεκάθαρος για τα θέματα ασφάλειας. «Το πιο επικίνδυνο πράγμα για τον τεχνικό στον ΑΔΜΗΕ δεν είναι πάντα ο ίδιος ο ηλεκτρισμός, αλλά και πτώσεις από ύψη, από εργαλεία, από αστοχίες μηχανημάτων και οχήματα. Έχουν σημασία λοιπόν τα μέτρα προστασίας, η εκπαίδευση ασφάλειας. Απαγορεύεται δια ροπάλου να πατήσει το πόδι του κάποιος μέσα στο πεδιό αν δεν έχει γίνει πλήρη απομόνωση και γείωση των μηχανημάτων. Η απομόνωση ενός μηχανήματος δεν γίνεται μόνο ηλεκτρικά, αλλά και παίρνοντας διάφορα μέτρα, όπως η τοποθέτηση σήμανσης με κορδέλες και λοιπά».
Η αγορά της ενέργειας και οι νέοι
Με έγνοια και αγάπη για τους νεότερους, διαπιστώνει τις διαφορές ανάμεσα στο παρελθόν και το τώρα. «Οι τεχνικοί παλιάς κοπής είχαν την έννοια του μάστορα, είχαν την αίσθηση ότι φτιάχνουν κάτι που δουλεύει και δίνει την λύση. Γαλουχήθηκε μια γενιά που ήταν και καλοί τεχνίτες και ευχαριστημένοι άνθρωποι. Υπήρχε μια αίσθηση πληρότητας. Σήμερα, έχουν αλλάξει οι σχέσεις μέσα στην αγορά. Και υπάρχει για τους νέους μια ανασφάλεια, ως νεοεισερχόμενοι που είναι. Η σημαντικότητα της δουλειάς είναι κάτι που πρέπει να περνάμε μέσα στις ζωές μας, γιατί συμμετέχουμε σε ένα κομβικό έργο».
Τονίζει με θέρμη τις δυνατότητες που έχουν οι νέοι, μέσα από την εκπαίδευση. «Ο τεχνίτης υψηλής εξειδίκευσης μπορεί να την πουλήσει στην αγορά, όταν έχει φύγει πέρα από την τυπική γνώση. Οι ειδικές δεξιότητες έχουν άλλο βάρος. Υπάρχουν εξειδικεύσεις κατάλληλες για τον καθένα, αν το αναζητήσει σοβαρά. Σε κάθε δουλειά υπάρχει κάποια ιδιαίτερη ανάγκη, όπως για παράδειγμα οι δύτες στην περίπτωση των υποθαλάσσιων καλωδίων».
Η σύνθεση των δυνατοτήτων
Ένας τόσο πεπειραμένος επαγγελματίας, δε θα μπορούσε παρά να βλέπει με πολύ καθαρό μάτι τον ανθρώπινο παράγοντα. «Ο έγκυρος και σοβαρός αυτοπροσδιορισμός είναι μια προσωπική νίκη για τον κάθε επαγγελματία του κλάδου. Ο ένας συνάδερφος βοηθάει τον άλλο. Ταυτόχρονα, το Εκπαιδευτικό Κέντρο έχει ένα πολύ δυνατό στόχο, ο οποίος εμπεριέχει τόσο σχεδιασμό όσο και διάθεση, τους σπουδαστές και τους εκπαιδευτές ταυτόχρονα. Μου αρέσει η αίσθηση του να μπορώ να συνδιαμορφώνω μαζί με άλλους ανθρώπους, να προκύπτει η κάθε άποψη μετά από μια γόνιμη διαδικασία. Το Εκπαιδευτικό Κέντρο είναι μια σοβαρή διέξοδος και μέσα σε αυτή, το νούμερο ένα είναι η οργάνωση».
Ο Θεόδωρος Στρίγκος δεν είναι απλώς ένας τεχνικός που υπηρέτησε τέσσερις δεκαετίες. Είναι ένας άνθρωπος που μετέτρεψε την εμπειρία του σε γνώση, και τη γνώση σε παρακαταθήκη. Μια παρακαταθήκη που το Εκπαιδευτικό Κέντρο ΑΔΜΗΕ συνεχίζει να τιμά και να εξελίσσει.
Ο Θεόδωρος Στρίγκος είναι Ηλεκτρολόγος Μηχανικός με προϋπηρεσία 36 ετών, ως Dispatcher, στο Κέντρο Κατανομής Φορτίου της ΔΕΗ, μετέπειτα στο Εθνικό Κέντρο Ενέργειας του ΔΕΣΜΗΕ και στη συνέχεια σε Κέντρο Ελέγχου Ενέργειας του ΑΔΜΗΕ.
Διαθέτει μεγάλη εμπειρία στο κομμάτι λειτουργίας του Ελληνικού Διασυνδεδεμένου Συστήματος Μεταφοράς και πιο συγκεκριμένα σε θέματα Παραγωγής Συμβατικών Μονάδων και ΑΠΕ, Ρύθμισης Φορτίου και Τάσης, Ευστάθεια Συστήματος, Λειτουργίας της Αγοράς Εξισορρόπησης, Διαχείρισης Διεθνών Διασυνδέσεων και υδάτων ΥΗΣ, καθώς και διαχείρισης κρίσεων λόγω φυσικών καταστροφών και αποκατάστασης μεγάλων ανωμαλιών (Black Out), για την οποία έχει τιμηθεί με εύφημο μνεία.
Εξειδικεύεται στη χρήση όλων των λειτουργικών συστημάτων (SCADA EMS. AGC RTDM) καθώς και των εφεδρικών (ΕΣΤΕ), στα οποία συμμετείχε στην παραλαβή, εγκατάσταση και εκπαίδευση του προσωπικού.
Τα τελευταία χρόνια δραστηριοποιείται στον τομέα της εκπαίδευσης σε θέματα λειτουργίας του Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας.
